Czas czytania w minutach: 2 Gdy sięgałam po książkę Davy Sobel “Pierwiastki Marii Skłodowskiej-Curie: Jak blask radu oświetlił drogę kobietom w świecie nauki”, myślałam, że historię Marii Skłodowskiej-Curie znam całkiem dobrze. Odkrycia polonu i radu, mąż Pierre Curie, laboratorium, Paryż – to przecież jedna z najbardziej znanych biografii człowieka nauki na świecie. Mimo wszystko Dava Sobel znalazła sposób, żeby przybliżyć […]
Transmutacja – marzenie alchemików i rzeczywistość fizyków
Czas czytania w minutach: 6 Podejrzewam, że niewielu z Was zapoznawało się z klasycznymi dziełami alchemików. Jeśli jednak Was spytam o to, co było celem alchemii, to prawdopodobnie większość będzie kojarzyła kamień filozoficzny i przemianę pospolitych metali w złoto. Czyli, innymi słowy, transmutacja. A czy wiecie, że dziś transmutacja jest nie tylko możliwa, ale wręcz regularnie przeprowadzana? Ale jak to […]
Znamy skład misji Artemis III – naukowe newsy
Czas czytania w minutach: 2 Ledwo co skończyliśmy ekscytować się misją Artemis II, która w kwietniu okrążyła Księżyc, a NASA już bombarduje nas informacjami o kolejnej misji. Kilka dni temu dowiedzieliśmy się, kto weźmie udział w locie Artemis III. Planowany start: 2027 rok. Przypomnijmy: w kwietniu ludzkość wróciła na orbitę Księżyca. Czworo astronautów z USA i Kanady okrążyło naszego satelitę […]
Pamiętaj, cholero, nie dziel przez zero – dzielenie przez zero
Czas czytania w minutach: 5 Jest zestaw kultowych tekstów, które chyba każdy z nas kiedyś słyszał. Czasem ich intencją było przekazanie znaczenia dosłownego. Czasem chodziło raczej o wyśmianie czegoś, czy inny sposób odniesienia się do, było nie było, elementu naszej kultury. Mówię tu o takich klasykach, jak “Nie w szczepionkę!” czy “Dobry, taki nie za słodki”. I podobnie każdy chyba […]
Jednostki miary – kandela, czyli jednostka światłości
Czas czytania w minutach: 5 W naszym cyklu dotyczącym jednostek miary na deser zostawiłem tę, o której mówi się najrzadziej. Bez sprawdzania: kto wie, w jakiej jednostce mierzy się światłość? Jeśli odpowiedzieliście, że jest to kandela, to gratuluję – świetnie pamiętacie materiał ze szkolnej fizyki. Ale czym dokładnie jest światłość i co kandela ma wspólnego z kandelabrem? Pozwól, że wyjaśnię! […]
Hipnoza – prawdy i mity
Czas czytania w minutach: 5 Na Ozyrysa i Apisa, patrz na mnie. Jesteś teraz dzikiem! Oj. Nie działa? Wygląda na to, że jesteśmy w hipnotyzowaniu jeszcze słabsi, niż Wielki Mag z “Dwunastu prac Asteriksa”. Ale za to wiemy, jak działa hipnoza, i dlaczego działa zupełnie inaczej, niż próbują nam to pokazać filmy i seriale. Historia hipnozy Czym jest hipnoza? Mówiąc […]
Artemis II: ludzkość znowu poleciała wokół Księżyca. Po co ta misja i co zmienia?
Czas czytania w minutach: 6 O misji Artemis II wiemy jedno – była historyczna. To pierwsza załogowa misja programu Artemis i pierwsza podróż ludzi wokół Księżyca od czasów misji Apollo. Po dekadach “bezpiecznych” lotów głównie na orbitę okołoziemską ludzie znów przekroczyli granicę, by odbyć próbę generalną – tym razem z załogą. Zapraszam Was dziś na podsumowanie tej historycznej misji – […]
Co się stało w Czarnobylu? Cz. 1
Czas czytania w minutach: 5 Mija właśnie 40 lat od największej katastrofy nuklearnej w historii. Mowa oczywiście o Czarnobylu – a konkretniej o reaktorze numer 4 w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej im. W. I. Lenina. Nie ma chyba osoby, która by o tej katastrofie nie słyszała. Jest przywoływana nie tylko w kontekście bezpieczeństwa jądrowego, ale żyje również w popkulturze – od […]
Dlaczego pamięć nas oszukuje?
Czas czytania w minutach: 5 Czy pamiętacie swoje pierwsze słowo? Albo jak zgubiliście się, kiedy mieliście trzy lata, i cała rodzina szukała was przez kilka godzin? Albo jak Darth Vader powiedział “Luke, ja jestem twoim ojcem”? Zaskoczę was – wcale tego nie pamiętacie. Pamięć nas oszukuje, wymyśla własne historie, a nawet tworzy zbiorowe fałszywe wspomnienia. Jak to działa? Pozwól, że […]
Jednostki miar – Natężenie
Czas czytania w minutach: 3 Zbliżamy się do końca naszego cyklu dotyczącego jednostek miary. Dziś porozmawiamy o jednostce, w której mierzymy natężenie płynącego prądu elektrycznego. Czym jest amper i jak się go definiuje? Pozwól, że wyjaśnię! Skąd wziął się amper? Czas czy odległość ludzkość mierzy od zawsze. W porównaniu do jednostek używanych dla tych wielkości, jednostka z której korzystamy do […]